ΑΠΟ ΤΗ ΓΙΩΡΤΗ ΚΡΑΣΙΟΥ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ 2013 ΚΩΜΙΑΚΗ ΝΑΞΟΥ

Μπορεί ο Σεπτέμβριος να λογίζεται ως «ο Τρυγητής» για τους γεωργούς και τους ανθρώπους της υπαίθρου όμως οι καιρικές συνθήκες έχουν αλλάξει αρκετά από τα δεδομένα και έτσι τις πρώτες ημέρες του Αυγούστου, περίπου έναν μήνα νωρίτερα έχουμε τρύγο. Κάτι που μοιάζει απίθανο όταν φτάνει στα αυτιά των γηραιότερων αλλά αποτελεί την σκληρή πραγματικότητα.

 Και οι κάτοικοι της Κωμιακής έχοντας αμπέλια στα βόρεια παράλια του νησιού, ήτοι στην Χίλια Βρύση, στο Αμπράμ και στον Κάμπο προχώρησαν όχι στην συλλογή των σταφυλιών (τρύγο) και στο πάτημα. Μάλιστα με την βοήθεια του ΝΟΠΠΑΠΠΠΑ που διοργάνωσε το περασμένο Σάββατο την ετήσια «γιορτή Κρασιού» με τη βοήθεια του συλλόγου γυναικών αλλά και του πολιτιστικού συλλόγου είχαμε και το άνοιγμα του ανανεωμένου πατητηριού που βρίσκεται στην είσοδο του χωριού. Μάλιστα, έχει την ιδιαιτερότητα να είναι ένα από τα λίγα κλειστά πατητήρια που υπάρχουν στην Νάξο και στην ορεινή κάτι που έρχεται σε αντίθεση με την εικόνα της ανοιχτής ληνού
που έχουμε συνηθίσει στην πεδινή Νάξο. Το κλειστό πατητήρι έχει βέβαια την εξήγησή του και οφείλεται στο γεγονός ότι τα σταφύλια στην Ορεινή Νάξο ωριμάζουν μετά τα μέσα Σεπτεμβρίου όπου η θερμοκρασία έχει πέσει, υπάρχει πάντα ο κίνδυνος της βροχής και βέβαια χρειάζεται το απαραίτητο φως (ηλεκτρισμός) για να μπορέσει να ολοκληρωθεί η διαδικασία.

Διαδικασία

Και έτσι δεκάδες επισκέπτες βρέθηκαν στο πατητήρι για να δουν από κοντά την όλο μυσταγωγία που όμως δύσκολα μπορεί να σε παραπέμψει στις παλιές καλές εποχές. Οι ποικιλίες που συγκεντρώνονται είναι συνήθως Φωκιανό, Ποταμίσια, Ροζακό, Ασύρτικο, Μαντηλαριά, Μονεμβασιά με αποτέλεσμα να παράγουν ένα κόκκινο ξηρό κρασί με αρκετά πάντως «γράδα» (μονάδα μέτρησης) κάτι που ενδεχομένως να αναγκάσει τους παραγωγούς λίγο αργότερα να χρησιμοποιήσουν νερό ώστε να κατεβάσουν την … ένταση ώστε να μπορεί να πίνεται πιο εύκολα και βέβαια σε μεγαλύτερη ποσότητα. Ο χρόνος ώστε να μετατραπεί από μούστος σε κρασί είναι περίπου 40 ημέρες αν και οι παλαιότεροι επέλεγαν την εμπειρική μέθοδο όπου ακούμπαγαν το αυτί τους στα βαρέλια και άκουγαν την βράση του μούστου. Όταν σταματούσε, ήταν έτοιμο. Συνήθως, η αναλογία είναι 2 προς 3 όσον αφορά την παραγωγή μούστου σε σχέση με τα σταφύλια που συλλέγονται ενώ το πλέον χαρακτηριστικό κοτσάκι που ακούγεται κατά την διαδικασία του πατήματος είναι «βάλε Μαντηλαριά και Ασύρτικο, Φλάσκο και Ποταμίσα, βάλε στο πατητήρι σου να τρέχει σαν την βρύση» Και βέβαια προς θεού μην αναφέρεται τη λέξη «Ξύδι» σε όλη τη διαδικασία. Κίνδυνος – θάνατος καθώς είναι απαγορευμένη λέξη… Με το πέρας του πατήματος από τους παραγωγούς (πλέον δεν γίνεται με γυμνά πόδια αλλά με μπότες καθότι πάντα υπάρχει ο κίνδυνος τσιμπήματος από τις σφήκες ή τις μέλισσες) έρχεται η ώρα του «μαγγανίσματος» όπου μεγάλες ορθογώνιες

πέτρες έρχονται να στραγγίξουν έως … τελευταίας ρανίδας τα τσάμπουρα σε μία διαδικασία που κρατάει περίπου 36 ώρες. Στη συνέχεια μαζεύεται από το πολήμι ο μούστος και μεταφέρεται με τουλούμια (από δέρμα κατσικιού τις περισσότερες φορές) στους χώρους αποθήκευσης με σκοπό να γίνει ο «παυσίλυπος οίνος» και η γιορτή αρχίζει… Μία γιορτή που έχει τέλος συνήθως τις πρώτες πρωινές ώρες της επόμενης ημέρας με το κέφι να κορυφώνεται τη στιγμή που οι τραγουδοποιοί δίνουν το τόνο με νησιώτικα τραγούδια και το κρασί, το κρέας να προσφέρονται άφθονα στους επισκέπτες αλλά και τους ντόπιους που μαζεύονται στο κέντρο του χωριού. 

 Καλά …κρασιά από ΝΙΚΟΔΗΜΟΣ ΛΙΑΝΟΣ ΚΥΚΛΑΔΙΚΗ ΗΜΕΡΗΣΙΑ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΩΝ ΚΥΚΛΑΔΩΝ